Thee is een van de meest gedronken dranken ter wereld, alleen water wordt vaker geconsumeerd. Toch weten veel mensen weinig over wat er in hun kopje zit. Waar komt het vandaan? Wat maakt de ene soort anders dan de andere? En klopt het dat sommige soorten gezonder zijn? Een kijkje achter de theezak levert verrassend veel op.
Alle theesoorten komen van dezelfde plant
Zwarte, groene en witte thee lijken misschien totaal verschillende producten, maar ze komen allemaal van dezelfde plant: de Camellia sinensis. Deze struik is van oorsprong afkomstig uit China, wat ook de reden is dat thee in veel talen een naam heeft die verwijst naar het Chinese woord voor de plant. Het grote verschil tussen de soorten zit in de manier van verwerking. Groene thee wordt nauwelijks bewerkt en behoudt daardoor veel van zijn natuurlijke stoffen. Zwarte thee ondergaat een oxidatieproces, waarbij de bladeren in contact komen met zuurstof. Daardoor wordt de kleur donkerder en krijgt de drank een steviger, vollere smaak. Witte thee is de minst bewerkte variant en wordt gemaakt van jonge blaadjes en knoppen die nauwelijks zijn gedroogd. Hetzelfde blad, drie totaal verschillende smakervaringen.
Wat thee doet in je lichaam
Theïne, ook wel cafeïne in thee genoemd, zorgt voor een licht opwekkend gevoel. De hoeveelheid verschilt per soort: zwarte thee bevat over het algemeen meer theïne dan groene of witte thee. Naast theïne bevatten alle soorten polyfenolen, dit zijn plantaardige verbindingen die als antioxidant werken. Antioxidanten helpen cellen te beschermen tegen schade van buitenaf. Groene thee staat bekend om zijn hoge gehalte aan een specifieke groep polyfenolen, de catechines. Zwarte thee bevat andere verbindingen, zoals theaflavinen en thearubiginen, die ontstaan tijdens het oxidatieproces. Welke soort gezonder is, valt niet eenvoudig te zeggen. Beide hebben hun eigen voordelen en kunnen een goede aanvulling zijn op een gevarieerd voedingspatroon.
De wereld drinkt thee op heel verschillende manieren
In Groot-Brittannië wordt zwarte thee traditioneel gedronken met een scheutje melk. In Japan is de bereiding van matcha, een poedervorm van groene thee, uitgegroeid tot een verfijnde ceremonie. In Marokko wordt muntthee met veel suiker geschonken als teken van gastvrijheid. En in India is masala chai een dagelijkse drank, gemaakt van sterke zwarte thee met kruiden zoals kardemom, kaneel en gember. Elk land heeft zijn eigen rituelen en recepten ontwikkeld rondom het drinken van warme dranken. Die diversiteit laat zien hoe diep deze gewoonte is ingebed in verschillende culturen. Een eenvoudig blad uit een struik heeft over de hele wereld een bijzondere plek gekregen in het dagelijks leven.
Kruidenthee is eigenlijk geen echte thee
Veel mensen noemen kamille, rozenbottel of munt ook thee, maar strikt genomen zijn dit geen theesoorten. Ze worden tisanes of kruideninfusies genoemd, omdat ze niet afkomstig zijn van de Camellia sinensis. Ze bevatten dan ook geen theïne en worden vaak gedronken vanwege een rustgevend of ondersteunend effect. Dat neemt niet weg dat kruideninfusies populair zijn en door veel mensen worden gewaardeerd. Ze passen goed in een avondritueel of als alternatief voor koffie op momenten dat je geen cafeïne wilt. Het onderscheid tussen echte thee en kruideninfusies wordt in de praktijk weinig gemaakt, maar het is de moeite waard om te weten wat je drinkt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel kopjes thee per dag is verstandig?
De meeste volwassenen kunnen zonder problemen drie tot vijf kopjes per dag drinken. Bij hogere hoeveelheden kan de theïne bij sommige mensen zorgen voor onrust of slaapproblemen. Zwangere vrouwen wordt aangeraden hun inname van cafeïne, ook via thee, te beperken.
Wat is het verschil tussen losse thee en theezakjes?
Het verschil tussen losse thee en theezakjes zit vooral in de kwaliteit en de smaak. Losse thee bestaat vaak uit hele of grotere blaadjes, die meer smaak afgeven. Theezakjes bevatten meestal kleinere deeltjes, wat zorgt voor een snellere maar soms minder genuanceerde smaak. Voor dagelijks gebruik is een zakje prima, maar wie dieper wil gaan in de wereld van thee kiest vaak voor losse varianten.
Verliest thee zijn smaak als het te lang wordt bewaard?
Thee verliest bij lange bewaring inderdaad langzaam zijn smaak en aroma. De beste bewaarplaats is een droge, donkere omgeving, weg van sterke geuren. In een luchtdichte verpakking blijft de kwaliteit het langst goed. De meeste soorten zijn twee tot drie jaar houdbaar, maar vers is vrijwel altijd beter.
Kan je thee zetten met water dat net heeft gekookt?
Voor zwarte thee is water van rond de 95 graden goed, maar voor groene en witte thee is water van 70 tot 80 graden beter. Te heet water maakt fijnere theesoorten bitter van smaak. Laat het water na het koken dus even kort afkoelen voordat je het over de blaadjes schenkt.